Unravel The Shadow – Tạo video hoạt hình 2D bằng AI như thế nào?

Nếu ở video trước mình sử dụng AI để tạo ra một thế giới vui nhộn, phi logic với những tình huống khá “vô tri”, thì lần này mình muốn thử một hướng hoàn toàn khác: sử dụng AI để kể một câu chuyện có không khí tối hơn, chậm hơn và mang một chút màu sắc tâm lý học.

Video có tên “Unravel The Shadow”, được xây dựng xoay quanh khái niệm “The Shadow” – phần bóng tối trong tâm lý con người, thường được nhắc tới khi nói về những tư tưởng của nhà tâm lý học Carl Jung.

Mình không làm video này với mục đích giảng giải tâm lý học một cách học thuật. Điều mình muốn thử nghiệm đơn giản hơn: liệu những công cụ AI hiện tại có thể giúp biến một khái niệm khá trừu tượng thành một câu chuyện bằng hình ảnh đủ dễ hiểu và đủ thú vị để người xem muốn theo dõi hay không?

Khi cơn ác mộng trở thành điểm bắt đầu của câu chuyện

Video mở đầu bằng một tình huống có lẽ khá quen thuộc với nhiều người: bị một thứ gì đó đáng sợ truy đuổi trong giấc mơ.

Nhân vật chạy giữa một khu rừng tối. Phía sau là một sinh vật kỳ dị liên tục đuổi theo. Anh ta muốn chạy nhanh hơn nhưng đôi chân ngày càng nặng, mặt đất giống như bùn đang giữ chặt từng bước chân. Càng cố chạy thì con quái vật phía sau dường như càng tiến gần.

Mình chọn tình huống này làm phần mở đầu vì nó rất dễ tạo cảm giác tò mò. Người xem chưa cần biết “The Shadow” là gì, cũng chưa cần biết Carl Jung là ai. Chỉ cần nhìn thấy một người đang tuyệt vọng chạy trốn khỏi một thứ đáng sợ trong bóng tối là chúng ta đã có thể cảm nhận được vấn đề.

Sau đó câu chuyện mới từ từ chuyển sang câu hỏi quan trọng hơn:

Nếu thứ đang đuổi theo bạn không thực sự là một con quái vật thì sao?

“The Shadow” được kể theo một cách đơn giản hơn

Trong cách diễn giải của video, con quái vật là hình ảnh ẩn dụ cho những phần của bản thân mà con người thường không muốn thừa nhận.

Đó có thể là sự tức giận, ghen tị, ích kỷ, cảm giác tội lỗi, những nỗi sợ hoặc những mong muốn mà chúng ta cảm thấy không phù hợp với hình ảnh mình muốn thể hiện trước người khác.

Khi còn nhỏ, chúng ta dần học được điều gì được coi là tốt và điều gì không nên thể hiện. Có lúc chúng ta được yêu cầu phải ngoan ngoãn, không được nổi giận, không được khóc, không được ích kỷ hoặc phải luôn cư xử theo một hình ảnh nhất định.

Con người vì thế giống như dần tạo ra một chiếc “mặt nạ” để thích nghi với môi trường xung quanh.

Nhưng trong cách kể của video, những cảm xúc bị đẩy sang một bên không đơn giản là biến mất. Chúng được hình tượng hóa thành một bóng đen phía sau nhân vật, ngày càng lớn hơn khi nhân vật tiếp tục cố gắng bỏ chạy.

Đây là chỗ mình thấy rất phù hợp để kể bằng hình ảnh thay vì chỉ dùng lời giải thích. Thay vì viết hàng loạt khái niệm tâm lý, mình có thể cho người xem nhìn thấy chiếc bóng ngày càng dài ra, con quái vật ngày càng lớn hơn và nhân vật ngày càng nhỏ bé khi tiếp tục tránh né nó.

Vì sao mình chọn phong cách hoạt hình 2D Gothic?

Nếu dùng hình ảnh quá chân thực, theo mình video sẽ dễ biến thành một câu chuyện kinh dị thông thường. Vì vậy mình chọn phong cách hoạt hình 2D Gothic, với nhân vật gầy, những đường nét hơi méo mó, khu rừng khẳng khiu và không gian có cảm giác giống một cuốn truyện cổ tích tối màu.

Phần lớn hình ảnh sử dụng bảng màu xám, đen và hơi ngả nâu. Những chi tiết quan trọng mới được làm nổi bật bằng ánh sáng hoặc một chút màu sắc. Ví dụ đôi mắt của sinh vật, trái tim hay một vật thể tượng trưng cho cảm xúc của nhân vật có thể sáng lên giữa một khung cảnh gần như đơn sắc.

Phong cách này giúp video tạo được cảm giác hơi đáng sợ nhưng không biến thành kinh dị nặng nề.

Đồng thời nó cũng cho mình cơ hội thử một điều khá thú vị khi làm video AI: giữ một phong cách hình ảnh và một nhân vật tương đối nhất quán trong nhiều cảnh khác nhau.

Điều khó không phải chỉ là tạo được một bức ảnh đẹp

Tạo một hình ảnh bằng AI hiện tại không còn quá khó. Chỉ cần mô tả tương đối rõ ràng, chúng ta đã có thể nhận được một bức ảnh khá đẹp.

Nhưng khi chuyển sang video, câu chuyện lại khác.

Nếu cảnh đầu tiên nhân vật có khuôn mặt như thế này, cảnh tiếp theo AI lại tạo ra một khuôn mặt khác thì người xem sẽ cảm giác giống như đang nhìn hai nhân vật khác nhau. Quần áo, kiểu tóc, tỷ lệ cơ thể, màu sắc và phong cách nét vẽ cũng có thể thay đổi giữa các cảnh.

Vì vậy với dạng video như “Unravel The Shadow”, mình phải chú ý khá nhiều đến việc mô tả nhân vật, môi trường và phong cách giống nhau trong từng prompt.

Thay vì mỗi lần tạo cảnh lại bắt đầu từ đầu, mình cố gắng xây dựng một bộ đặc điểm cố định cho nhân vật rồi sử dụng chúng xuyên suốt video.

Đây cũng là điểm mình nhận ra sau khi làm nhiều video AI: prompt không chỉ dùng để tạo ra một hình ảnh đẹp, mà còn phải giúp những hình ảnh khác nhau thuộc về cùng một thế giới.

Biến những bức tranh tĩnh thành một câu chuyện

Phần hình ảnh ban đầu có thể được tạo dưới dạng các khung tranh 2D. Sau đó AI tiếp tục được sử dụng để tạo chuyển động.

Nhân vật chạy.

Cành cây rung nhẹ.

Bóng tối phía sau chuyển động.

Con quái vật tiến lại gần.

Camera từ từ zoom vào khuôn mặt.

Từng chuyển động không nhất thiết phải quá phức tạp. Với dạng video này, mình thậm chí thấy chuyển động chậm và có kiểm soát lại phù hợp hơn các cảnh hành động nhanh.

Không khí của video chủ yếu đến từ sự kết hợp giữa hình ảnh, chuyển động, lời kể và âm thanh.

Nếu chỉ xem một bức tranh nhân vật đứng trong khu rừng tối thì cảm giác có thể chưa có gì đặc biệt. Nhưng khi thêm tiếng bước chân trên bùn, tiếng thở gấp, tiếng tim đập và một giọng kể trầm phía sau, toàn bộ cảm xúc của cảnh thay đổi rất nhiều.

Âm thanh đôi khi còn quan trọng hơn hình ảnh

Ở video này mình đặc biệt chú ý đến phần âm thanh.

Một giọng đọc quá nhanh hoặc quá vui sẽ phá hỏng gần như toàn bộ không khí. Vì vậy giọng kể cần chậm, trầm và tạo cảm giác giống như có một người đang kể một câu chuyện vào ban đêm.

Nhạc nền cũng không cần quá lớn. Chỉ cần một lớp âm thanh tối, bass chậm và một chút cảm giác bí ẩn ở phía sau là đủ.

Sau đó mới thêm các hiệu ứng nhỏ như tiếng bước chân, bùn, hơi thở, gió trong rừng hay nhịp tim.

Đây cũng là điều mình thấy khá rõ khi làm video AI: đôi khi chúng ta quá tập trung vào việc hình ảnh có đẹp hay không nhưng lại quên mất rằng âm thanh quyết định rất nhiều đến cảm xúc của người xem.

Một cảnh hình ảnh bình thường nhưng có âm thanh tốt vẫn có thể rất cuốn. Ngược lại, một cảnh AI cực đẹp nhưng âm thanh không phù hợp sẽ dễ tạo cảm giác giống một đoạn demo công nghệ hơn là một câu chuyện.

Điểm mình thích nhất là cảnh nhân vật dừng chạy

Trong suốt phần đầu video, nhân vật luôn cố chạy khỏi con quái vật.

Nhưng đến một thời điểm, nhân vật dừng lại.

Thay vì tiếp tục chạy, anh ta từ từ quay người về phía bóng tối.

Đây chính là cảnh quan trọng nhất của toàn bộ câu chuyện.

Video đặt ra câu hỏi:

“Ngươi đang cố cho ta thấy điều gì?”

Hay nói cách khác:

“Có điều gì trong chính mình mà tôi vẫn đang cố gắng không nhìn nhận?”

Ở đây mình muốn lưu ý một chút: đây là cách video sử dụng hình ảnh ẩn dụ dựa trên chủ đề “Shadow”, không phải lời khuyên rằng chỉ cần quay lại đối mặt với một con quái vật trong giấc mơ thì mọi vấn đề tâm lý sẽ tự biến mất.

Trong câu chuyện, khi nhân vật ngừng chạy và chấp nhận nhìn thẳng vào bóng tối, con quái vật dần nhỏ lại. Nó không còn là một sinh vật khổng lồ đang săn đuổi anh ta nữa.

Với mình, hình ảnh này đơn giản truyền tải một ý tưởng: đôi khi điều chúng ta càng cố tránh né lại càng trở nên đáng sợ trong suy nghĩ của chính mình.

AI không chỉ phù hợp để tạo những video vui nhộn

Sau khi thử khá nhiều nội dung bằng AI, đây là điều mình thấy ngày càng thú vị.

AI rất phù hợp để tạo những đoạn video kỳ quặc, vui nhộn và phi logic. Nhưng nó không chỉ dừng lại ở đó.

Khi có kịch bản phù hợp, chúng ta hoàn toàn có thể sử dụng AI để tạo một video chậm, tối, có phong cách nghệ thuật riêng và truyền tải một chủ đề tương đối trừu tượng.

“Unravel The Shadow” với mình là một thử nghiệm như vậy.

Mình có thể bắt đầu từ một ý tưởng, sử dụng AI hỗ trợ phát triển kịch bản, tạo nhân vật, xây dựng bối cảnh, tạo chuyển động, tạo giọng đọc rồi cuối cùng ghép tất cả thành một video hoàn chỉnh.

Vài năm trước, nếu muốn tự mình tạo một sản phẩm hoạt hình 2D với nhiều cảnh như vậy, ít nhất mình sẽ phải biết vẽ, animation hoặc cần thêm người hỗ trợ.

Hiện tại rào cản đó đã thấp hơn rất nhiều.

Tất nhiên AI chưa thể thay thế hoàn toàn kỹ năng kể chuyện hay tư duy của người làm nội dung. Ngược lại, càng sử dụng AI mình càng thấy một điều khá rõ: công cụ tạo hình ngày càng dễ dùng thì ý tưởng, cách kể chuyện và khả năng lựa chọn của con người lại càng quan trọng.

Bạn có thể tạo được hàng trăm hình ảnh đẹp chỉ trong một ngày, nhưng để ghép chúng thành một câu chuyện khiến người khác muốn xem từ đầu đến cuối lại là một vấn đề hoàn toàn khác.

Và đó có lẽ cũng là phần thú vị nhất của việc làm video bằng AI đối với mình hiện tại.